Đồng chí Nguyễn Văn Nên, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy TPHCM cho rằng: Bài học nổi bật được rút ra qua sơ kết 5 năm thực hiện Thông tri 18 của Ban Thường vụ Thành ủy về tăng cường xây dựng tiềm lực chính trị, tinh thần trong khu vực phòng thủ TPHCM đó là sức mạnh của lòng dân, sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân tộc, sức mạnh của sự đồng tâm hiệp lực trong mọi hoàn cảnh khó khăn, thử thách.
Xây dựng tiềm lực chính trị, tinh thần trong khu vực phòng thủ không chỉ bằng vật chất mà còn là giá trị tinh thần, bằng hành động thông qua việc nhận thức sâu sắc vai trò, vị trí và trách nhiệm của cơ quan, đơn vị mình trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
Mặt trận Tổ quốc Việt Nam có nhiệm vụ tập hợp, xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân, tăng cường sự nhất trí về chính trị và tinh thần trong nhân dân. Thường xuyên tổ chức tuyên truyền, triển khai, phát động thực hiện rất nhiều cuộc vận động, phong trào, có nhiều mô hình, giải pháp, cách làm hay phù hợp thực tiễn cuộc sống góp phần nâng cao nhận thức, ý thức trách nhiệm đối với công tác an ninh – quốc phòng nói chung và nhiệm vụ xây dựng khu vực phòng thủ, tạo sự thống nhất và hành động, phát huy sức mạnh tổng hợp trong xây dựng tiềm lực chính trị, tinh thần khu vực phòng thủ Thành phố. Cuộc vận động toàn dân, toàn diện và đầy đủ sâu sắc nhất là cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng Nông thôn mới, đô thị văn minh” gắn với xây dựng tiềm lực chính trị, tinh thần khu vực phòng thủ trên địa bàn Thành phố, qua 5 năm (2017-2022) đã thực hiện được một số nội dung, cụ thể:
1. Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam Thành phố đã tập trung quán triệt, triển khai trong hệ thống Mặt trận các cấp tổ chức thực hiện Thông tri số 18-TT/TU, phối hợp cùng các tổ chức thành viên đẩy mạnh tuyên truyền, giáo dục chính trị tư tưởng, nâng cao nhận thức của đoàn viên, hội viên, vận động Nhân dân thực hiện tốt đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, nhất là Luật Quốc phòng, Luật Nghĩa vụ quân sự, Luật dân quân tự vệ… với nhiều hình thức tuyên truyền đa dạng, phong phú như báo cáo chuyên đề, hội thi, các lớp bồi dưỡng kiến thức quốc phòng, qua trang tin điện tử, trang mạng xã hội tờ bướm, phát thanh, qua sinh hoạt Chi tổ hội, sinh hoạt tổ dân phố,… qua đó, vận động đoàn viên, hội viên và nhân dân tích cực tham gia các cuộc vận động, phong trào thi đua do Mặt trận phát động, góp phần nâng cao nhận thức, ý thức trách nhiệm cho đoàn viên, hội viên và Nhân dân về công tác an ninh – quốc phòng nói chung và nhiệm vụ xây dựng khu vực phòng thủ, tạo sự thống nhất về nhận thức và hành động, phát huy sức mạnh tổng hợp trong xây dựng tiềm lực chính trị, tinh thần khu vực phòng thủ Thành phố Hồ Chí Minh.
2. Ban Thường trực UBMTTQ Thành phố xác định thực hiện tốt nội dung của cuộc vận động Cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng Nông thôn mới, đô thị văn minh” là góp phần tham gia xây dựng tiềm lực chính trị, tinh thần trong khu vực phòng thủ; trong đó tập trung thực hiện (1) Đoàn kết vận động nhân dân giúp nhau giảm nghèo bền vững, nâng cao đời sống; xây dựng và phát huy tình người, sự sẻ chia trong cộng đồng; phát huy truyền thống tương thân tương ái trong người dân thành phố. (2) Đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa, xây dựng gia đình văn hóa, gia đình hạnh phúc, xây dựng các điển hình. (3) Đoàn kết phát huy quyền làm chủ của người dân tham gia xây dựng hệ thống chính trị và địa phương.
(1) Đoàn kết vận động nhân dân giúp nhau giảm nghèo bền vững, nâng cao đời sống; xây dựng và phát huy tình người, sự sẻ chia trong cộng đồng; phát huy truyền thống tương thân tương ái trong người dân thành phố.
- Tham mưu, phối hợp tổ chức nhiều hoạt động chăm lo gia đình chính sách, hộ nghèo, hộ cận nghèo và hộ có hoàn cảnh khó khăn, góp phần thực hiện tốt công tác giảm nghèo bền vững, giúp hộ vượt qua khó khăn, ổn định cuộc sống. với nhiều chương trình như: chương trình “Xuân đoàn kết - Tết Nghĩa tình”, “Siêu thị mini 0 đồng”, Văn nghệ “Thành phố nghĩa tình - Kết nối yêu thương”, “Tiếp bước yêu thương cùng trẻ”, “chung sức, chung lòng hướng đến người nghèo”, “Tiếp sức cùng hộ nghèo đặc biệt khó khăn”, phát động Tháng cao điểm Vì người nghèo, công trình xây dựng nhà tình thương… Trong thời gian qua, Quỹ “Vì người nghèo” toàn thành phố đã chăm lo số tiền hơn 1.547 tỷ 129 triệu đồng với các nội dung chăm lo thiết thực với nhu cầu của người nghèo. Đặc biệt, trước tình hình diễn biến phức tạp của đại dịch COVID-19, đã tham mưu thành lập Ban vận động để phát động kêu gọi Nhân dân Thành phố ủng hộ công tác phòng, chống dịch Covid-19, thành lập Trung tâm tiếp nhận và hỗ trợ hàng hóa thiết yếu phục vụ người dân khó khăn bởi dịch bệnh Covid-19. Qua đó, đã tiếp nhận của hơn 6.250 đơn vị ủng hộ số tiền hơn 5.908 tỷ 008 triệu đồng và đã kịp thời chuyển những tình cảm của người dân đến với các lực lượng tuyến đầu tham gia phòng, chống dịch; các bệnh viện điều trị Covid-19, các khu cách ly tập trung; hỗ trợ nhu yếu phẩm cho các hộ lao động nghèo trong các khu phong tỏa, khu lưu trú công nhân, khu nhà trọ, khu lao động nghèo đang gặp khó khăn do dịch Covid 19…
- Ngoài ra, kịp thời tham mưu công tác hỗ trợ cho các địa phương, đồng bào khắc phục thiệt hại do bão, lũ, hạn hán, xâm nhập mặn, đã tham mưu trích từ nguồn ủng hộ cứu trợ, thiên tai số tiền hơn 242 tỷ 063 triệu đồng để hỗ trợ đồng bào tại 34 tỉnh, thành trên cả nước.
- Tham mưu phối hợp thực hiện công tác chăm lo, hỗ trợ các đơn vị, địa phương và chiến sĩ, người dân đang công tác, sinh sống tại biên giới, biển đảo, các địa bàn khó khăn, góp phần cùng cả nước tăng cường khả năng phòng thủ tại các địa bàn biên giới, trọng điểm, đã tham mưu tổ chức 06 đoàn đại biểu Thành phố thăm cán bộ, chiến sĩ và nhân dân tại huyện đảo Trường Sa, Nhà giàn DK1 và các đảo thuộc vùng biển Tây Nam với hơn 900 người và đã chăm lo các nhu yếu phẩm, trang thiết bị với số tiền hơn 30 tỷ đồng. Bên cạnh đó, đã thực hiện các công trình phục vụ sinh hoạt hàng ngày trên các đảo, Nhà giàn với tổng trị giá hơn 60 tỷ đồng; tổ chức tuyên truyền về biên giới, biển, đảo gắn với tham quan thực tế và khám bệnh, tặng quà cho Nhân dân khu vực biên giới các tỉnh như Long An, Bình Phước, Tây Ninh, Kon Tum, Đồng Tháp... ; phối hợp Bộ Tư lệnh Thành phố và bộ đội Biên phòng các tỉnh tổ chức chăm lo xây dựng 60 căn nhà liền kề, chốt chiến đấu dân quân biên giới tại 3 tỉnh Tây Ninh, Bình Phước, Long An; hỗ trợ 19 công trình “Nước ngọt vùng biên” tại 13 tỉnh biên giới và xây dựng 105 “Mái ấm chiến sĩ, người nghèo nơi biên giới” ở các tỉnh giáp biên giới; và các công trình khác; tham mưu triển khai hệ thống Mặt trận các cấp duy trì và thực hiện tốt công tác phối hợp với Hải đội 2, các Đồn Biên phòng trên tuyến biên giới biển huyện Cần Giờ và các xã biên giới tại các tỉnh trong thực hiện mô hình “Mỗi cơ sở Mặt trận gắn với một địa bàn biên giới”.
Qua đó, góp phần quan trọng vào việc giữ ổn định, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho người dân ở các vùng biên giới, biển đảo, những nơi khó khăn... thực hiện có hiệu quả nhiệm vụ bảo vệ an ninh biên giới quốc gia, bảo vệ vững chắc chủ quyền lãnh thổ của Tổ quốc, trật tự an toàn xã hội, ổn định tình hình chính trị, phục vụ tốt nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, củng cố quốc phòng - an ninh của đất nước nói chung, thành phố nói riêng.
(2) Phát huy vai trò nhân dân trong Đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa, xây dựng gia đình văn hóa, gia đình hạnh phúc, xây dựng các điển hình tiên tiến là nền tảng cơ bản góp phần xây dựng tiềm lực chính trị, tinh thần trong khu vực phong thủ
Hệ thống Mặt trận Thành phố đã chú trọng đến đối tượng tuyên truyền vận động, tập trung nguồn lực hướng về cơ sở phối hợp vận động nhân dân tích cực thực hiện tốt các quy định về nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang, lễ hội; thực hiện ứng xử văn minh; mỗi hộ gia đình có trách nhiệm trong việc xây dựng gia đình hạnh phúc, góp phần xây dựng khu dân cư lành mạnh, an toàn; vận động nhân dân tập luyện thể dục, thể thao; chủ động phòng, chống các dịch bệnh, chăm sóc sức khỏe; gắn với thực hiện việc “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”, nhiều tấm gương điển hình học tập và làm theo Bác, các gương “Người tốt, việc tốt” tại địa bàn dân cư được tuyên dương, nhân rộng kịp thời và có sức lan tỏa trong cộng đồng dân cư... đã phối hợp với chính quyền tổ chức tuyên dương 499 gương “thầm lặng mà cao cả”, 76.782 gương “người tốt, việc tốt” đó là những tấm gương thể hiện tinh thần, tận tụy quên mình phục vụ nhân dân, là sự chuyên cần vượt khó trong học tập, vươn lên tự khẳng định mình, là các hoạt động tương thân, tương ái, chăm lo người nghèo của các tập thể, cá nhân, là những tấm gương dũng cảm truy bắt tội phạm, những tấm gương thầm lặng mà cao cả, những gương tham gia bảo vệ an ninh Tổ quốc.
Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam Thành phố đã phối hợp Ban Chỉ đạo Phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” triển khai đến Mặt trận các cấp tuyên truyền đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa gắn với xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh. Tuyên truyền, vận động cán bộ và nhân dân ở khu dân cư thực hiện nội dung quy ước của cộng đồng; các quy định về nếp sống văn minh, thực hành tiết kiệm trong việc cưới, việc tang và lễ hội; tích cực xây dựng gia đình văn hóa ấm no, hạnh phúc, phòng, chống bạo lực gia đình; tiêu chí xây dựng nông thôn mới; tiêu chuẩn xây dựng phường, thị trấn văn minh đô thị; tiêu chuẩn công nhận xã đạt chuẩn văn hóa nông thôn mới; tiêu chuẩn công nhận gia đình văn hóa, khu phố, ấp văn hóa. Đến nay, đã có 1.464.641/1.672.126 (87,59%) gia đình văn hóa; 1.978/2008 (98,5%) khu dân cư văn hóa.
(3) Đoàn kết phát huy quyền làm chủ của người dân tham gia xây dựng hệ thống chính trị và địa phương, trong đó tập trung phát huy vai trò trí thức, người có uy tín, tiêu biểu trong đồng bào các dân tộc, chức sắc các tôn giáo trong việc thực hiện các phong trào, các cuộc vận động, tạo sự đồng thuận xã hội và nhân dân mang lại hiệu quả cao.
Đã tổ chức triển khai Chỉ thị số 13 của Ban Thường vụ Thành ủy thực hiện Đề án 06 về “Nâng cao vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và Nhân dân giám sát tổ chức đảng, đảng viên và hoạt động của chính quyền các cấp Thành phố Hồ Chí Minh giai đoạn 2021 - 2030”; đổi mới phương thức giám sát bằng hình thức tổ chức Hội nghị đối thoại trực tiếp với các đơn vị giám sát; đổi mới nội dung trong công tác khảo sát đánh giá sự hài lòng của người dân, doanh nghiệp đối với sự phục vụ của cơ quan hành chính nhà nước các cấp trên địa bàn Thành phố.
Tiếp tục phát huy khối đại đoàn kết toàn dân, nâng cao vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam trong giám sát, phản biện xã hội, đã chủ động xây dựng kế hoạch giám sát có trọng tâm ở 20 nội dung, với 3.236 cuộc giám sát chuyên đề và đột xuất trong đó tập trung vào các lĩnh vực mà người dân quan tâm hoặc còn bức xúc; tổ chức được hơn 900 hội nghị phản biện xã hội đối với các dự án, đề án, kế hoạch có tác động, ảnh hưởng đến đời sống xã hội và cộng đồng dân cư. Đồng thời, triển khai góp ý 1.286 dự thảo văn bản quy phạm pháp luật, trong đó đã tham gia góp ý đối với nhiều dự thảo Luật... qua đó, góp phần phát hiện, kiến nghị sửa đổi, bổ sung các chủ trương, chính sách, pháp luật; tạo điều kiện để các tầng lớp Nhân dân phát huy quyền làm chủ trong việc tham gia xây dựng pháp luật, các chính sách, chiến lược, Đề án, dự án, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội bảo đảm tính phù hợp, khả thi; bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của Nhân dân; phát huy dân chủ, tăng cường đồng thuận xã hội.
Trong thời gian tới, Ban Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Thành phố xác định một số nhiệm vụ trọng tâm để tiếp tục đẩy mạnh thực hiện Cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng Nông thôn mới, đô thị văn minh” gắn với xây dựng tiềm lực chính trị, tinh thần khu vực phòng thủ:
1./ Tham mưu Cấp ủy, phối hợp chính quyền, Mặt trận tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội tiếp tục quan tâm nhiều hơn nữa công tác nắm, dự báo và giải quyết tình hình nhân dân một cách kịp thời, nhất là những phản ảnh bức xúc liên quan đến quyền và lợi ích hợp pháp chính đáng của người dân, đây là một trong những nội dung quan trọng trong xây dựng “Thế trận lòng dân” - nền tảng vững chắc trong xây dựng khu vực phòng thủ trên địa bàn thành phố.
2./ Tiếp tục tập trung tuyên truyền, triển khai sâu rộng về các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước trong xây dựng nền quốc phòng toàn dân gắn với “thế trận an ninh nhân dân” để đảm bảo an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia và đẩy lùi âm mưu, phương thức thủ đoạn của các thế lực thù địch.
3./ Hệ thống Mặt trận Thành phố tiếp tục tập trung thực hiện có hiệu quả 5 nội dung của cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh” huy động sức mạnh của khối đại đoàn kết dân tộc chăm lo nâng cao chất lượng đời sống nhân dân; phối hợp nâng cao chất lượng các danh hiệu văn hóa trong phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa”.
4./ Tiếp tục phát huy và nhân rộng các mô hình, giải pháp và các gương điển hình tiên tiến trong các hoạt động, phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc Tổ quốc trong tình hình mới, bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia.
5./ Không ngừng đổi mới công tác tập hợp, tuyên truyền, vận động bằng nhiều hình thức phong phú, đa dạng, phù hợp với từng đối tượng.